Heroperaties als kwaliteitsindicator?

Jan Bookelaar heeft voor zijn studie Biomedische Wetenschappen verdiepend onderzoek gedaan naar de indicator heropnamen door heroperaties nader te bestuderen​. In zijn studie zijn klinische opnamen en dagopnamen uit de LBZ-database 2014-2015 meegenomen. Hieronder delen we een aantal bevindingen uit zijn onderzoek. 

Definitie van heroperatie

Met behulp van literatuuronderzoek is de definitie van een heroperatie opgesteld: een heroperatie is een operatieve ingreep uitgevoerd tijdens een heropname in dezelfde verrichtingengroep als de operatieve ingreep die is uitgevoerd tijdens de indexopname, binnen 30 dagen na ontslag van de indexopname. 


Verschillen per ziekenhuis

Het heroperatiepercentage per ziekenhuis varieerde van 0,4% tot 7,0%, met een landelijk gemiddeld heroperatiepercentage van 2,3%. Bovendien bleken nevenverrichtingen een belangrijk deel van de heroperaties uit te maken, dit kwam bij 12% van de heroperaties voor. 

Ook is naar de heroperaties binnen specifieke groepen gekeken, zoals de groep Heupfractuur. Het landelijk gemiddelde heroperatiepercentage voor heupfractuur binnen 60 dagen (hierbij is de definitie van de IGZ Basisset aangehouden) was 2,7%. Ook hier speelden nevenverrichtingen een grote rol: bij 34% van de patiënten met een heroperatie was een nevenverrichting geregistreerd. Omdat dit vaak voorkomt, zouden nevenverrichtingen in de toekomst meegenomen moeten worden in het model. 

In het onderzoek is gebruik gemaakt van het BSN-pseudoniem, om zo ook heroperaties ziekenhuis overstijgend te kunnen bekijken. Dit zorgde voor een toename van 1,7% in heroperaties ten opzichte van heroperaties op basis van het patiëntnummer binnen het ziekenhuis. 


Voorspellende modellen

Ook zijn modellen ontwikkeld die de kans op een heroperatie voorspellen op basis van een aantal kenmerken van de indexopname van de patiënt. De patiëntkenmerken die mee zijn genomen in het model zijn: hoofddiagnose, leeftijd, geslacht, urgentie, sociaal economische status, herkomst, type zorg en maand van opname. Het model voor het ziekenhuis als totaal had een C-statistiek van 0,81. Dit bekent dat het model met 81% zekerheid kan aangeven welke patiënt een heroperatie heeft gehad en welke niet. Daarmee heeft het model een goede voorspellende waarde. Het model waarbij de klinische en dagopnamen waren meegenomen, leverde een beter voorspellende waarde op dan een model met alleen klinische opnamen.


Veelbelovend instrument

Het onderzoek heeft veel nieuwe inzichten opgeleverd over de ontwikkeling van een indicator Heroperaties. De indicator lijkt een veelbelovend instrument om inzicht te bieden in de kwaliteit van zorg en kan gebruikt worden als verdere verdieping in relevante patiëntengroepen naast de indicator Heropnamen. Verder onderzoek zal uit moeten wijzen hoe de indicator verder vormgegeven en geïmplementeerd kan worden. 

In het kader van dit vervolgonderzoek heeft DHD plek voor een nieuwe stagiair(e). Klik hier​ voor meer informatie.  ​