Datahub voor kwaliteitsregistraties

Kwaliteitsregistraties zijn een belangrijke bron voor het meten en verbeteren van de kwaliteit van zorg. Vanuit deze gedachte komen er regelmatig nieuwe registraties bij. Naast de grote meerwaarde voor de zorg is er ook een keerzijde; het grote aantal registraties en gebrek aan standaardisatie leiden bij ziekenhuizen tot verlies van grip op datastromen, verminderde transparantie over het gebruik van data en hoge administratieve lasten en kosten. Met de Datahub draagt DHD bij aan een oplossing.

Eenvoudig en overzichtelijk proces

DHD heeft jarenlange ervaring als verwerker van collectieve dataverzamelingen van de ziekenhuizen, waaronder de Landelijke Basisregistratie Ziekenhuiszorg (LBZ). Afspraken over de LBZ-data en werkwijze zijn eenduidig vastgelegd in een dienstverleningsovereenkomst en gegevensprotocol, waardoor ziekenhuizen grip op de data hebben en duidelijk is waarvoor de data worden gebruikt. Het bespaart de ziekenhuizen bovendien veel werk dat DHD de redistributie naar tientallen belanghebbenden gecontroleerd verzorgt. Denk hierbij aan de IGJ, de NZa, het CBS en onderzoeksinstellingen. 

In aansluiting hierop hebben de ziekenhuizen ons gevraagd een rol te spelen bij het stroomlijnen en vereenvoudigen van de datastromen van kwaliteitsregistraties, met als doel: 

  • Meer grip op patiëntendata
  • Vermindering van de registratielast
  • Lagere integrale kosten 
  • Betere kwaliteit en toepassingsmogelijkheden van de data voor onder andere patiëntenzorg en onderzoek

Deze opdracht van de ziekenhuizen heeft geresulteerd in een Datahub voor kwaliteitsregistraties: een flexibele dataontvangststraat, inclusief een standaardmethodiek voor data-aanlevering. Kort gezegd maakt de Datahub het mogelijk om de datastromen van de aangesloten registraties samen te laten komen bij DHD en de gebundelde data vanuit één punt naar de verschillende gegevensverwerkers te distribueren.

 
Een overzichtelijk proces: ziekenhuizen leveren de data eenmalig en op uniforme wijze aan en wij distribueren de data vanuit de Datahub naar de verschillende partijen (klik op de afbeelding om te vergroten)

Standaardmethode: data automatisch uit epd

De Datahub sluit aan bij de langetermijnvisie voor standaardisatie van zorginformatie. Uitgangspunt hierbij is dat kwaliteitsdata gestandaardiseerd aan de bron worden vastgelegd en ze automatisch – op basis van gestructureerde vastlegging (via de Basisgegevensset Zorg en zorginformatiebouwstenen) – uit het epd worden gehaald. 

Bij de ontwikkeling van de Datahub is dit als de voorkeursroute gedefinieerd. Concreet betekent dit dat de data automatisch uit het epd worden verzameld. Belangrijke aanvullende voorwaarden zijn dat de noodzakelijke kwaliteitsdata conform de zibs zijn gedefinieerd door de registratiehouders en de ziekenhuizen en epd-leveranciers de epd’s hierop hebben ingericht.  

Voor de kwaliteitsregistratie cataract (staaroperaties) is deze methode inmiddels succesvol in de praktijk gebracht; een resultaat van een samenwerking tussen de afdeling Oogheelkunde van het Radboudumc, het programma Registratie aan de bron, registratiehouder NOG en DHD. Waar eerst handmatige stappen moesten worden doorlopen, ontvangt DHD nu geautomatiseerd data vanuit het Radboudumc (via FHIR). De aanlevering bestaat volledig uit gegevens die in het epd worden vastgelegd. 


Doelen voor de Datahub 

De administratieve lasten en kosten dalen wanneer kwaliteitsdata automatisch uit het epd worden gehaald. Het streven is dat alle ziekenhuizen en registraties op deze manier gaan werken; hiervoor ondernemen we vanuit ons programma diverse acties. Tot het zo ver is, ondersteunt de Datahub ook andere manieren van data-aanlevering. 

Met de Datahub worden de volgende doelen beoogd:

  • Heldere, gestandaardiseerde contracten en dataprotocol.
  • Data-aanlevering volgens meerdere standaarden, waaronder FHIR, xml en csv, afhankelijk van de registratie en de mogelijkheden van het epd.
  • Mogelijkheid tot koppeling met andere databronnen, zoals de LBZ; hiermee kan het meerdere keren aanleveren van dezelfde data worden vermeden.
  • Grip op eigen data via het Datahub-portaal door monitoring van voortgang en kwaliteit van aanlevering en uniforme controles.
  • Beschikbaarheid van een uitgebreid datamodel (data dictionary) met onder andere aanleverspecificaties en referentietabellen.
  • Veilige opslag, verwerking en distributie van data (conform NEN 7510 en ISO 27001).

De Datahub is bedoeld voor de verzameling en distributie van data. De verwerking van de data tot informatie kan door verschillende dataverwerkers worden uitgevoerd. Ook DHD is dataverwerker en kan, als de registratiehouder hiervoor kiest, voorzien in de terugkoppeling van spiegelinformatie via een flexibel online informatieproduct. Het DQRA-dashboard voor reumatologen is hier een voorbeeld van.


Governance van kwaliteitsregistraties

In 2020 publiceerde kwartiermaker Hugo Keuzenkamp in opdracht van de HLA-partijen een programma voor de regie op kwaliteitsregistraties en verbetering van de datagovernance. Het opzetten van een inhouds- en datagovernancecommissie en een Shared Service Center (SSC) zijn belangrijke onderdelen uit het programma waar de HLA-partijen mee hebben ingestemd. De datagovernancecommissie is onafhankelijk en wordt ondersteund door het SSC bij het standaardiseren van processen rondom vastlegging en hergebruik en het uniformeren van contracten. Het SSC wordt als team bij DHD ondergebracht. Zodra de datagovernancecommissie haar werkwijze en koers heeft bepaald, wordt duidelijk of (en zo ja, op welke manier) dit impact heeft op het Datahub-programma.


Samenwerking met kwaliteitsregistraties en dataverwerkers

Het optimaliseren van datastromen is een complex en omvangrijk proces waarin veel partijen een aandeel hebben. DHD werkt samen met andere dataverwerkers (verenigd in de SDV) en kwaliteitsregistraties (verenigd in de SKR) om de voordelen van kwaliteitsregistraties beter te benutten, grip en transparantie te vergroten en de administratieve lasten te verminderen. Op de website van de SDV vindt u nadere informatie over deze samenwerking.

Wilt u als registratiehouder of ziekenhuis profiteren van of meer weten over aansluiting op de Datahub? Neem dan contact op met Stef Meijhuizen via 030 799 61 65 of info@dhd.nl.